Gündem

OTOMOTİV LOJİSTİĞİNDE LİMANLAROTOMOTİV LOJİSTİĞİNDE LİMANLAR28.10.2009

Dünyanın gelişmiş ülkelerinde otomotiv lojistiği uzmanlaşmış alt yapısıyla bütünleşmiş bir lojistik olarak yapılanmaktadır. 
Bu zincirin en önemli halkaları denizyolunda gemiler ve limanlardır. Otomotiv lojistiğinde son yıllarda büyük değişimlerin olduğu görülmektedir. Bu değişimlerin en belirginleri araç taşıyan Ro Ro gemilerinde ve limanlardadır.
Gemilerin bir seferde taşıdıkları miktar 300 - 500 araçtan günümüzde 2- 3 bin araç taşıyabilecek seviyelere çıkmıştır. Bu durum taşıma hacminin artmasına,  taşıma birim maliyetlerinin düşmesine neden olmuştur.
Gemilerle birlikte yükleme ve boşaltmada geçen süreleri en aza inmesi, gemi tasarımı yanında liman fonksiyonlarını da geliştirilmiştir. Limanlardaki değişimin en göze çarpan özelliği ise uzmanlaşmış araç lojistik terminallerindedir. 
Limanlardaki araç terminalleri otomotiv lojistik operasyonlarının niteliğinin yükseltilmesi amacıyla oluşturulmuş araç park sahalarıdır.  Araç park sahası araçların üretim tesislerindeki gibi niteliklerinin korunmasını sağlayacak dış etmenlerden (toz, kir) zarar görmeyecek şekilde koruması gerekmektedir.
Araç park sahalarındaki bir başka önemli unsur güvenliktir. Araçların hasarlanması halinde hasarın giderilememesinin iade maliyetini yükselteceği gibi, müşteri memnuniyeti açısından da büyük sıkıntı oluşturacaktır.
Bu alanlar yalnızca stok alanı olmayıp, aynı zamanda küçük bazı gözden geçirme ve aksesuar parçalarının monte edilebileceği, müşteriye özgü bazı taleplerin yerine getirileceği alanlar olarak faaliyet göstermektedir.
Liman terminallerindeki araç stok alanları yanında ihracat için gemiye yüklemeden önce, ithalatta ise limana girişte ilk fiziki kontrollerin yapılabileceği alanlar da bulunmalıdır. Araç terminallerinde stok alanları ile gemi arasında doğrudan bağlantı kurulabilecek ortam sağlanmaktadır.   
Peki ülkemizde duruma bakıldığında otomotiv lojistiği yapan limanların bir ikisi haricinde bu ortamın yeterince sağlanamadığı anlaşılmaktadır. Bir iki istisna dışında limanlarımızın temel özelliği uzmanlaşmış terminallere dönüşmemiştir. Fiziki alan çok yetersizdir.
Bunun temel etmeni araç lojistik talebinin limanlarda yeterli yük konsalidasyonunun sağlanamamasıdır. Çok sayıda limana dağılmış taleplerin bulunması, limanların gelen her çeşit yük taleplerine yönelmesine neden olmaktadır.
Araç lojistiği için mevcut limanların çoğunda yük talebi artsa bile, limanların konumu nedeniyle fiziki alanlarının büyüme ihtimalini de ortadan kaldırmaktadır.
Araç lojistiğinde çok sayıda göreceli küçük limanların varlığı, hatta çalışan gemi yönünden değerlendirildiğinde, uğrak yapan gemilerin kapasitelerini doldurmak için birden fazla limana uğramasına neden olmaktadır.
Gemilerin uğrak yaptığı liman sayılarının artması, gemilerin her seferinde ödediği liman ücretlerinin de tekrardan ödemesine, hat olarak navlun maliyetlerinin yükselmesine sebep olmaktadır. 
Ülkemizde otomotiv sektörü dış ticaretteki yeri itibarıyla çok önemlidir. Dış ticarette rekabetçi olabilmenin önemli etmenlerinden biri de lojistik maliyetlerin azaltılmasından geçmektedir. Lojistik maliyetlerin azaltılması da bölgesel ölçekte uzmanlaşmış liman planlamasından geçmektedir. 

Kaynak: Perşembe Rotası

Ataköy 7-8-9-10. Kısım Mah. Çobançeşme, E-5 Güney Yanyol Cd.
NEF22 Ataköy, B-Blok, Kat:7, D:142
Bakırköy 34156 İstanbul
+90 530 960 84 24
+90 212 663 62 72